Kısa cevap: "PPWR belgesi" adıyla bir kurumun verdiği belge yoktur. Tüzüğün istediği belge AB uygunluk beyanıdır ve onu üretici kendisi düzenler. Beyanın arkasında bir teknik dosya durur. Onaylanmış kuruluş zorunlu değildir.
AB'deki alıcınız sizden "PPWR belgesi" istiyorsa aslında iki şeyden birini istiyor: ya sizin düzenleyeceğiniz AB uygunluk beyanını, ya da kendi beyanını hazırlayabilmesi için gereken bilgi ve belgeleri. Hangisi olduğu, o ambalajda hangi rolde olduğunuza bağlıdır. Bu yazı Tüzük (AB) 2025/40 metnine göre adım adım anlatır. Bilgiler 5 Ekim 2026'da kaynaktan okunmuştur.
PPWR belgesi diye bir belge var mı, kim verir?
Yok. PPWR, AB Ambalaj ve Ambalaj Atıkları Tüzüğünün kısaltmasıdır (Packaging and Packaging Waste Regulation). Tüzük, uygunluğun "iç üretim kontrolü" yöntemiyle gösterilmesini ister. Bu yöntemde üretici değerlendirmeyi kendi yapar ve sorumluluğu tek başına üstlenir (Md. 38, Ek VII). Araya giren bir belgelendirme kuruluşu şartı yoktur.
Bu yüzden "PPWR belgesi veren firmalar" diye bir liste aramak sizi yanlış yere götürür. Laboratuvar test raporu verir, danışman dosyanızı hazırlamanıza yardım eder, ama beyanı imzalayan ve sorumluluğu taşıyan üreticidir.
Türkiye'deki firma üretici mi, tedarikçi mi?
Tüzükte üretici, ambalajı ya da ambalajlı ürünü imal edendir. Bir başkası ürünü kendi adı ya da markasıyla tasarlatıp ürettiriyorsa üretici odur (Md. 3(1)(13)). Tanımda AB'de yerleşik olma şartı yoktur. Tedarikçi ise üreticiye ambalaj ya da ambalaj malzemesi sağlayandır (Md. 3(1)(16)).
- Üreticiyseniz: uygunluk değerlendirmesini yapar, teknik dosyayı hazırlar, AB uygunluk beyanını düzenlersiniz (Md. 15). AB'deki ithalatçı bunları yaptığınızı temin etmek zorundadır (Md. 18).
- Tedarikçiyseniz: beyan düzenlemezsiniz. Üreticiye, uygunluğu gösterebilmesi için gereken bütün bilgi ve belgeyi anlayacağı dilde verirsiniz (Md. 16).
Ticaret Bakanlığı'nın 3 Ağustos 2026 tarihli bilgi notuna göre kendi markasıyla ambalaj üretip AB'ye satan Türk firma üretici, AB'li üreticiye malzeme satan firma tedarikçi olarak değerlendirilebilir. Ürününü Türkiye'de ambalajlayıp satan firma da o ambalajın üreticisi olabilir. Aynı firma bir üründe üretici, başka bir üründe tedarikçi olabilir. Rolünüzü ürün ve sözleşme bazında belirleyin.
AB uygunluk beyanında hangi alanlar olur?
Beyan, tüzüğün Ek VIII'indeki modele göre yazılır (Md. 39). Sekiz alan vardır:
- Ambalajın benzersiz kimliği.
- Üreticinin adı ve adresi. Varsa yetkili temsilcinin adı ve adresi.
- Beyanın yalnız üreticinin sorumluluğunda düzenlendiği ifadesi.
- Beyanın konusu: ambalajın izlenebilir tanımı.
- Ambalajın ilgili AB mevzuatına uygun olduğu ifadesi.
- Kullanılan uyumlaştırılmış standartlar, ortak şartnameler ya da diğer teknik şartnameler.
- Varsa onaylanmış kuruluşun bilgisi ve verdiği belge.
- Ek bilgi.
Altında yer, tarih, ad, görev ve imza bulunur. Beyan her ambalaj tipi için yazılı olarak düzenlenir (Ek VII, madde 4), güncel tutulur ve ambalajın arz edildiği üye devletin istediği dile çevrilir (Md. 39).
Teknik dosyada ne bulunur?
Beyan tek başına yetmez; arkasında teknik dosya olmalıdır. Ek VII'ye göre dosyada en az şunlar yer alır:
- Ambalajın genel tanımı ve kullanım amacı.
- Tasarım ve imalat çizimleri, bileşenlerin malzemeleri.
- Çizimlerin ve ambalajın işleyişinin anlaşılması için gereken açıklamalar.
- Uygulanan uyumlaştırılmış standartların, ortak şartnamelerin ya da diğer teknik şartnamelerin listesi.
- Geri dönüştürülebilirlik, ambalajın küçültülmesi ve yeniden kullanım şartlarına ilişkin değerlendirmelerin anlatımı.
- Test raporları.
Dosya, uygunsuzluk riskinin analizini de içerir. Tedarikçinizden aldığınız beyanlar dosyanın parçasıdır ama dosyanın yerini tutmaz: değerlendirmeyi üretici yapar. Ticaret Bakanlığı'nın bilgi notuna göre teknik dosya için zorunlu bir şablon yoktur.
Hangi testler gerekir?
12 Ağustos 2026'dan beri geçerli iki kimyasal sınır vardır:
| Konu | Sınır | Kaynak |
|---|---|---|
| Ağır metaller | Kurşun, kadmiyum, cıva ve altı değerlikli kromun toplamı 100 mg/kg'ı aşamaz. Bütün ambalajlar. | Md. 5(4) |
| PFAS | Yalnız gıda temaslı ambalaj. Tek PFAS 25 ppb, PFAS toplamı 250 ppb, polimerik PFAS dahil 50 ppm. | Md. 5(5) |
Bu sınırlara uygunluk teknik dosyada gösterilir (Md. 5(6)). Komisyonun rehber belgesi, toplam flor 50 mg/kg'ın altındaysa numunenin uygun sayılabileceğini söyler; bu bir tavsiyedir, tüzük hükmü değildir. Rehber, PFAS için AB'de uyumlaştırılmış bir test yöntemi bulunmadığını da belirtir. Hangi ürün için hangi testin yapılacağını laboratuvarınızla ve alıcınızla birlikte kararlaştırın.
Palet, streç film ve koli de kapsamda mı?
Tüzük satış ambalajını, grup ambalajını ve taşıma ambalajını kapsar. Ticaret Bakanlığı'nın bilgi notu palet, streç film ve koliyi örnek olarak ele alır. Bilgi notundaki örneklerden birine göre AB'li üreticiye streç film satan Türk firma o ilişkide tedarikçidir. Ağır metal sınırı bütün ambalajlar için geçerlidir (Md. 5(4)).
Beyan her sevkiyata eklenir mi, kaç yıl saklanır?
Üretici teknik dosyayı ve beyanı, ambalaj piyasaya arz edildikten sonra tek kullanımlık ambalajda 5 yıl, yeniden kullanılabilir ambalajda 10 yıl saklar (Md. 15(3)). İthalatçı beyanın bir kopyasını aynı süre saklar (Md. 18). Yetkili makam istediğinde belgeler 10 gün içinde verilir (Md. 15).
Ticaret Bakanlığı'nın bilgi notuna göre beyanın her sevkiyata eklenmesi zorunlu değildir ve tüzükte gümrükte sistematik ibraz hükmü yoktur. Alıcınız yine de her sevkiyatta isteyebilir; bu sözleşme konusudur.
12 Ağustos 2026'da ne başladı, ne henüz başlamadı?
| Durum | Şart | Kaynak |
|---|---|---|
| Başladı | Ağır metal sınırı, gıda temaslı ambalajda PFAS sınırı, uygunluk değerlendirmesi, teknik dosya ve AB uygunluk beyanı, ambalajda üretici ve ithalatçı bilgisi. | Md. 5, 15, 18, 38, 39 |
| 12 Şubat 2027 | Üye devletler ceza kurallarını bu tarihe kadar koyar. Tüzük ceza tutarı belirlemez. | Md. 68 |
| 12 Ağustos 2028 ya da sonrası | Uyumlaştırılmış malzeme etiketi. Uygulama tasarrufundan 24 ay sonrası daha geçse tarih ona kayar. | Md. 12(1) |
| 1 Ocak 2030 ya da sonrası | Geri dönüştürülebilirlik sınıfı (A, B, C dışı arz edilemez) ve plastikte asgari geri dönüştürülmüş içerik. İkisi de ikincil mevzuata bağlı olarak ileri kayabilir. | Md. 6(3), 7(1) |
Ceza kurallarının sonraki bir tarihe bağlı olması yükümlülüğü ertelemez: şartlar 12 Ağustos 2026'dan beri uygulanıyor (Md. 71).
Nereden başlamalı?
- AB'ye giden her ürün için ambalajları listeleyin: satış, grup ve taşıma ambalajı ayrı ayrı.
- Her ambalajda rolünüzü belirleyin: üretici mi, tedarikçi mi.
- Malzeme ve bileşen bilgisini tedarikçilerinizden yazılı isteyin.
- Ağır metal testini, gıda temaslı ambalajda PFAS testini planlayın.
- Üreticiyseniz teknik dosyayı ve Ek VIII modelinde beyanı hazırlayın. Tedarikçiyseniz alıcınıza gidecek belge setini hazırlayın.
- Belgeleri 5 ya da 10 yıl erişilebilir tutun.
Registamp'in PPWR modülü bu adımları ambalaj kayıtlarınızdan yürütür: ölçümü sınırla karşılaştırır, teknik dosyayı ve beyanı hazırlar. PPWR modülü sayfasına bakın.
Bu yazı genel bilgilendirme içindir, hukuki görüş değildir. Kendi durumunuz için tüzük metnine ve gerekirse bir uzmana başvurun.
Kaynaklar
- Tüzük (AB) 2025/40, Ambalaj ve Ambalaj Atıkları Tüzüğü: eur-lex.europa.eu/eli/reg/2025/40/oj
- Avrupa Komisyonu rehber bildirimi, C(2026) 3702 final, 5 Haziran 2026: EUR-Lex
- Avrupa Komisyonu, ambalaj atıkları sayfası: environment.ec.europa.eu
- T.C. Ticaret Bakanlığı, PPWR duyurusu ve bilgi notu, 3 Ağustos 2026: ticaret.gov.tr